Saturday, January 30, 2010

CHUỘT LANG GIÁO DỤC II

Bài liên quan:
+ Tư duy giáo dục phổ thông
+ Chuột lang giáo dục
+ Chuột lang giáo dục III

Gần đây trên báo chí(1) có nói đến chuyện trường PTTH Hà Nội Amsterdam(2) sẽ dời địa điểm và đổi tên trường thành trường chuyên Hà nội. Không biết việc làm này do ai chủ xướng và lý do gì mà lại chủ xướng để làm mất đi một danh hiệu, hay nói đúng hơn là một thương hiệu đã định hình với thế giới giáo dục toàn cầu.

Tôi nói là một thương hiệu giáo dục toàn cầu, vì những cái tên như trường Lê Hồng Phong, Phổ thông năng khiếu, Trần Đại Nghĩa, Thực nghiệm sư phạm ở TPHCM và Hà Nội Ams, trường chuyên ngữ Hà Nội và một số trường khác ở các tỉnh đã có thương hiệu không chỉ ở nước ta mà còn có tiếng đến ít nhất là nước Mỹ, mà trong cuốn: "Làm thế nào để lấy học bổng để du học Mỹ"(3) của con tôi viết do nhà xuất bản Trẻ phát hành từ tháng 9/2007 có nhắc tới các trường phổ thông và đại học Mỹ săn tìm học sinh giỏi Việt Nam ở các trường phổ thông trên để cho học bổng.

Không biết tự bao giờ, những thế hệ học sinh ra đi từ những trường trên đã tạo cho trường những thương hiệu rất đắt giá cho ngôi trường mà ngày xưa tạo ra họ. Một đất nước, doanh nghiệp, công ty, nhà trường etc... ngoài sức mạnh kinh tế thành đạt, ngày nay ai cũng phải công nhận một sức mạnh và giá trị vô hình là thương hiệu. Một khi thương hiệu định hình, không ai dám, muốn thay đổi thương hiệu đã có. Vì nhắc đến nó cả thế giới nhắc đến với sự kính trọng, tin cậy và niềm ao ước để đạt được. 


Không phải ngẫu nhiên mà các Ivy League(4) hay mười trường trung học(5) nỗi tiếng nhất nước Mỹ. Nơi đã đào tạo ra những con người danh giá không chỉ cho nước Mỹ và thế giới vẫn giữ tên, dù nước Mỹ có trãi qua những cuộc chiến với thực dân lập quốc, đến nội chiến tương tàn Nam-Bắc. Ngay cả Citibank khi muốn đổi tên thì họ vẫn không dám đổi hoàn toàn mà vẫn giữ là Citigroup!

Sau cuộc chiến dài 30 năm (1945-1975), đất nước ta đã trải qua một lần làm mất những thương hiệu trong giáo dục mà cả thế giới đã biết đến như: Petrus Ký(6), Trường Trung học kiểu mẫu,(7) Trường Bưởi,(8), Gia Long(9) etc... Chúng ta bắt đầu làm lại từ con số không, thậm chí là âm. Rồi những người thầy, người cô trên bục giảng và sự cần mẫn của học trò đã làm lại thương hiệu cho các trường. Thế nhưng hôm nay vì cớ gì lại đổi tên trường Hà Nội-Ams? 

Tên trường Hà Nội-Ams không là của riêng ban giám hiệu hay của các nhà làm quản lý Hà Nội, mà tên trường là mồ hôi, nước mắt và trí tuệ của hàng bao nhiêu thế hệ thầy cô và học sinh làm nên trong 25 năm qua.

Không vì cái tên xấu hay vì phải gắn cái nhãn hiệu nghe đinh tai nhức óc, hay vì một mục đích nào đó phi nhân bản, mà bỏ đi thương hiệu đã định hình. Nó không chỉ là giá trị tinh thần không gì đổi chác được. Mà nó còn là nói lên cái văn hóa nhân bản với cái cũ, cái một thời thương đau, một thời gầy dựng. Không vì cái văn hóa vô tình, phi nhân bản, thiếu chữ tín mà có mới nới cũ, thấy người sang bắt quàng làm họ.

Tại sao các di sản văn hóa thế giới người ta có đưa ra 2 loại là di sản văn hóa vật thể và di sản văn hóa phi vật thể? Có lẽ các nhà quản lý chính quyền và giáo dục cũng cần học lại những khái niệm, tuy đơn giản nhưng rất văn hóa trước khi làm ngành giáo dục chăng? 

Tên một tổ chức, doanh nghiệp, nhà trường, etc... thì dễ tìm, nhưng để cái tên đó vang danh bốn bể thì khó lắm. Không biết vì lý do gì mà đổi tên trường Hà Nội-Ams, nhưng qua đó, chúng ta cho thế giới thấy rằng chúng ta sống thiếu văn hóa, thiếu nhân bản và bất tín. Hãy cân nhắc việc này thật kỹ càng trước khi quyết định vẫn chưa muộn.


Giáo dục nước nhà đã và đang tệ hại, nhưng quí vị lại đi xóa đi thương hiệu uy tín cho giáo dục nước nhà thì quí vị có tội lớn với dân tộc và đất nước không? Giấy rách phải giữ lấy lề. Câu nói ngàn đời của ông cha ta không hề sai bao giờ. 


Năm 2009 là năm Việt Nam lấy làm năm ngoại giao văn hóa(10). Năm 2009 vừa mới đi qua, chưa làm rụng hết những chiếc lá mùa đông và những lộc biếc mùa xuân chưa kịp ra đời, thì quí vị đã quên mất chữ văn hóa như thế nào rồi. Làm quản lý mà không am hiểu văn hóa thì sẽ đầy tổ chức đến chỗ lụi tàn. Làm giáo dục mà không hiểu biết văn hóa thì chỉ có giết giáo dục như lâu nay là điều không lạ.

Rất mong bài viết ngắn này có tác dụng đến các nhà quản lý Hà nội. Một vùng đất ngàn năm văn vật, nơi luôn tự hào là cái gốc văn hóa dân tộc, nhưng đang làm một hành động chưa được văn hóa. Qua đây tôi cũng rất mong các nhà quản lý giáo dục nước nhà đọc và suy nghĩ về thương hiệu giáo dục nước nhà.

Asia Clinic, 12h30 ngày 30/01/2010

Friday, January 29, 2010

CHUỘT LANG GIÁO DỤC

 Bài liên quan:
+ Tư duy giáo dục phổ thông
+ Chuột lang giáo dục II
+ Chuột lang giáo dục III

Đầu tháng 12.2009 ông phó thủ tướng, kiêm bộ trưởng giáo dục phê duyệt đề án(1) đưa nội dung phòng chống tham nhũng vào chương trình trình giáo dục, đào tạo, bồi dưỡng trong trường phổ thông trung học. Theo Thông tấn xã Việt Nam(2) đề án này đã được thủ tướng phê duyệt ngày 02/12/2009. Với mục đích nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm và xây dựng thái độ, ý thức tự giác cho cán bộ, công chức, học sinh, sinh viên trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng; phát huy vai trò của xã hội, của các cơ quan nhà nước, qua đó tạo ra phong trào sâu rộng đấu tranh phòng, chống tham nhũng, từng bước hình thành văn hóa chống tham nhũng. 

Tôi bắt đầu tìm hiểu thế nào là dự án, đề án, đề tài  và chương trình? Theo định nghĩa thì:
1. Đề án là loại văn kiện được xây dựng để trình cấp quản lý cao hơn, hoặc gửi cho một cơ quan tài trợ để xin thực hiện một công việc nào đó như thành lập một tổ chức, tài trợ cho một hoạt động xã hội, etc... Sau khi đề án được phê chuẩn, sẽ hình thành những dự án, chương trình, đề tài theo yêu cầu của đề án.
2. Dự án là bản dự thảo văn kiện về pháp luật hoặc một kế hoạch cụ thể nào đó, được thực hiện nhằm vào mục đích ứng dụng, có xác định cụ thể hiệu quả kinh tế xã hội. Dự án có tính ứng dụng cao, có ràng buộc thời gian và nguồn lực.
3. Chương trình là một nhóm đề tài hoặc dự án được tập hợp theo một mục đích xác định. Giữa chúng có tính độc lập tương đối cao. Tiến độ thực hiện đề tài dự án không nhất thiết phải giống nhau, nhưng nội dung của chương trình phải đồng bộ.
4. Đề tài là đối tượng để nghiên cứu, thực hiện để trả lời những câu hỏi có tính học thuật, có thể chưa để ý đến trong hoạt động thực tế. Nhưng đề tài sẽ nghiên cứu ra một vấn đề mới tốt hơn cái cũ và phải có tính thực tiễn để áp dụng và thúc đẩy sự phát triễn.

Như vậy, trước khi có đề tài nghiên cứu về một hay nhiều vấn đề cụ thể, dự án thực hiện và chương trình thực thi thì phải có đề án được phê duyệt. Song, đề án đưa chương trình phòng chống tham nhũng vào giáo dục phổ thông đồng bộ đến hết năm 2011, mà chưa có một tổng kết nghiên cứu rằng chương trình này có hiệu quả thực tế hay không? thì có phải là một chương trình có tính đám cưới chạy tang và có phải chúng ta đã dùng con em chúng ta làm chuột lang thí nghiệm cho giáo dục hay không?

Và nếu như cứ mỗi vấn đề xã hội chúng ta đều phải làm nên một đề án và chương trình giáo dục cho phổ thông thì hiện nay có bao nhiêu chương trình, đề án cần phải giáo dục phổ thông cho trẻ? Ví dụ như: ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu, tuân thủ luật lệ giao thông, qui hoạch đô thị, sống theo pháp luật, chống "triều cường", etc... thì thế nào? Có nên thành đề án dạy cho trẻ không? Và nếu không thì sẽ ra sao và có thì sẽ ra sao?

Ngoài ra, nếu những đề án giáo dục cứ cho là hoàn hảo, tuyệt vời sẽ tạo ra một thế hệ trẻ tương lai có một trí thức hiểu biết về mọi mặt trong xã hội, nhưng trong xã hội vẫn còn tồn tại vấn đề tha hóa lớn như vụ hiệu trưởng mua dâm học sinh(3),  rồi tòa án làm giả và ép cung học sinh như báo đã đưa tin thì chúng ta có thể dạy cho trẻ một trí thức minh triết không? Như thế vẫn chưa đủ, khi cũng chính ở cái tỉnh vùng xa Hà Giang có vụ hiệu trưởng mua dâm học sinh ấy, thì ông chủ tịch tỉnh lại không chịu thực thi lệnh(4) của người đứng đầu hành pháp là thủ tướng, thì có hy vọng rằng những giáo lý trong trường học có hiệu quả cho trẻ không?

Từ lý thuyết để đi vào thực tiễn là một khoảng cách rất dài và rất gian nan. Cho nên ngôn ngữ tiếng Việt mới có chữ học-hành. Học trước mới thực hành sau. Nhưng học có thể xuất sắc, mà hành có thể không hiệu quả. Thế mới gọi là lý thuyết chỉ là một màu xám, còn cây đời mãi mãi xanh tươi như văn hào Goethe đã từng nói.

Liệu chúng ta cứ lý thuyết suông với trẻ trong trường học, nhưng ngoài đời thực luật pháp không được tôn trọng và thế hệ ông cha lại làm những hành động tha hóa về đạo đức, đi ngược luân thường đạo lý của dân tộc và nhân loại thì những đề án, chương trình giáo dục có tác dụng tốt không? Hay là chúng chỉ tăng thêm sức nặng quá tải cho trẻ trong một chương trình vốn dĩ đã quá tải, chưa nói đến nó có tác dụng ngược?


Không hiểu tại sao đất nước này và nhân dân này đã phải chịu ba tên to đầu: Mỹ, Liên Xô và Trung Quốc dùng để thử cuộc chiến bom đạn và ý thức hệ suốt nữa thế kỷ rồi chưa đủ hay sao? Bây giờ người mình lại tiếp tục lấy dân mình làm chuột lang thí nghiệm nữa?


Đất nước chúng ta đã trải qua 3 thế hệ lèo lái con thuyền dân tộc từ nô lệ đến độc lập, tự chủ. Thế hệ thứ nhất và thứ hai bằng vào kinh nghiệm đời (tri thức) lèo lái đất nước với giáo điều, duy ý chí và quan liêu. Họ đã biết mình làm sai và đã biết sửa sai. 

Thế hệ thứ ba được đào tạo các nước XHCN anh em cũ, đang lèo lái con thuyền dân tộc hiện nay, với vô vàn cải cách trong giáo dục với vài thế hệ trẻ Việt Nam làm chuột lang thí nghiệm. Thế hệ lãnh đạo hiện nay biết mình làm sai nhưng vẫn làm, nên tha hóa và mất văn hóa(5) trỗi dậy như căn bệnh không thuốc chữa. 

Thế thì tương lai, thế hệ chuột lang trong giáo dục của ngày hôm qua, hôm nay đang  được đào tạo sẽ đưa con thuyền dân tộc đi về đâu?

Asia Clinic, 11h30' ngày 29/01/2010

Tuesday, January 26, 2010

NHỮNG ĐIỀU CẦN BIẾT VỀ BỆNH KAWASAKI


Gần đây báo chí thường hay nhắc đến bệnh Kawasaki. Về mặt dịch tể thì bệnh này thường xảy ra ở trẻ em dưới 5 tuổi. Nó xuất hiện trên toàn thế giới, nhưng các chủng tộc người châu Á thì có tần xuất cao hơn. Nhưng nó thuộc loại bệnh hiếm gặp. Ở Việt Nam chưa thấy có một thống kê nào. Trong khi đó ở Mỹ, cứ mỗi năm phát hiện khoảng 3.000 trường hợp. Còn ở quê hương Nhật Bản của ông Tomisaku Kawasaki thì tính từ năm 1967, năm mà ông phát hiện ra nó đến năm 2.000 tổng số trường hợp được chẩn đoán xác định là khoảng hơn 150.000 trường hợp. Vị chi, mỗi năm khoảng hơn 4.500 trường hợp(1). Như vậy nó như thế nào?

Bệnh Kawasaki hay còn được gọi là hội chứng Hạch-Da niêm(mucocutaneous lymph node syndrome:MLNS). Về mặt giải phẫu bệnh người ta tìm thấy tổn thương dạng nốt ở nhiều động mạch có kích thước trung bình, đặc biệt ở động mạch vành(coronary artery) cung cấp máu nuôi tim. Trên lâm sàng là tình trạng viêm mạch máu có sốt cấp tính ở trẻ em. Bệnh Kawasaki gây viêm tất cả các mạch máu nhưng nó ảnh hưởng nặng nề nhất lên lớp áo giữa động mạch(thành động mạch luôn có 3 lớp: nội mạc trong cùng, cơ ở giữa và thanh mạc ngoài cùng). Điều trị càng sớm càng tốt chủ yếu bằng Globulin miễn dịch và Aspirin(1, 2).

Khoảng 20 % Bệnh nhân không được điều trị sẽ có biến chứng trên động mạch vành(1), bao gồm: phình mạch, vỡ phình mạch; hẹp dẫn đến nhồi máu cơ tim; hoặc thuyên tắc,…etc có thể gây tử vong đột ngột. Kawasaki là nguyên nhân chủ yếu gây bệnh tim mắc phải ở trẻ em trên nước Mỹ và Nhật Bản. Ở Việt Nam chưa thấy có tổng kết.

A. Nguyên nhân bệnh lý:

+ Đến giờ này người ta vẫn chưa rõ nguyên nhân căn bệnh này, nhưng dịch tể học và hình ảnh lâm sàng hướng tới nguyên nhân viêm nhiễm. 80% trường hợp xảy ra ở trẻ < 5 tuổi (1, 2), chỉ có ít trường hợp xảy ra ở lứa tuổi teenager và người trưởng thành. Bé trai chiếm tỉ lệ # 60 % (1).
+ Tái phát sau đó chỉ 1-3%.


B. Hình ảnh lâm sàng:



Tiến trình Bệnh Kawasaki thường được chia làm ba giai đoạn (1, 2):

1. Giai đoạn sốt cao cấp tính: thường kéo dài 1-2 tuần.
Đặc trưng bởi sốt và các triệu chứng cấp tính khác.
  • Sốt thường cao  ≥ 40 º C và kéo dài  ít nhất 5 ngày , có thể sốt từng cơn và không đáp ứng với kháng sinh. Nếu không điều trị, sốt thường kéo dài khỏang 1-2 tuần, cũng có thể dai dẳng khỏang 3-4 tuần. Sốt kéo dài là 1 yếu tố nguy cơ của tổn thương mạch vành.
  • Sưng mọng kết mạc hai mắt , thường không có gỉ mắt đi kèm.
  • Môi nứt, Miệng và họng khô nhưng đỏ rực, lưỡi đỏ như trái dâu Tây.
  • Hạch cổ ( không nhiễm trùng) ≥ 1.5cm, thường một bên.
  • Phát ban đỏ nhiều dạng, nhất là vùng háng.
  • Tay chân sưng đỏ.
2. Giai đoạn bán cấp: Được tính từ lúc giảm sốt và các triệu chứng khác , nhưng lại vật vã, kích thích (nhất là ở trẻ nhỏ), biếng ăn, phù kết mạc mắt dai dẳng. Giai đoạn bán cấp bắt đầu xuất hiện các triệu  chứng tróc vẩy da, huyết khối, phình mạch vành, và nguy hiểm nhất là đột tử. Giai đoạn này thường kéo dài đến tuần thứ tư của bệnh.
  • Tróc vẩy da quanh đầu ngón tay chân thường xảy ra sau khoảng 1-3 tuần, rồi lan toàn bộ tay chân.
  • Ảnh hưởng trên tim là biến chứng quan trọng nhất của bệnh Kawasaki.
  • Ít nhất 50 % bệnh nhân bị viêm cơ tim gây ra nhịp nhanh tim và giảm chức năng tâm thất trái.
  • Trong cơn cấp của bệnh cũng thường gặp biến chứng  viêm màng ngoài tim.
  • Phình mạch vành thường xảy ra vào tuần thứ 2-3 và có thể phát hiện trên siêu âm. Trường hợp phình lớn (khổng lồ: đường kíng trong ≥ 8 mm) có thể vỡ gây đột tử, tạo huyết khối, làm hep gây nhồi máu cơ tim.
  • Hở van tim và phình động mạch chủ(aorta) ít xảy ra.
  • Các triệu chứng khác bao gồm: Viêm màng não vô trùng, tiêu chảy, viêm gan nhẹ, dày vách túi mật (trên siêu âm), Viêm niệu đạo, Viêm tai, Viêm khớp. Triệu chứng viêm khớp thường ở bé gái, xuất hiện sớm cùng lúc với sốt hoặc trong 2-3 tuần sau đó. Các khớp bị ảnh hường thường là tay, đầu gối, mắt cá , háng.
3. Giai đoạn lui bệnh: là khi biến mất các triêu chứng lâm sàng cho đến khi xét nghiệm tốc độ lắng máu trở về bình thường, khoảng 6-8 tuần sau khởi phát.


C. Chẩn đoán:
Vì nguyên nhân bệnh cho đến giờ này chưa được tìm ra nên chẩn đoán bện Kawasaki đến giờ này vẫn là những tổn thương trên mặt mô học(histology) của giải phẫu bệnh(anapathology). Nhưng các nhà lâm sàng vẫn cố gắng đưa ra những tiêu chẩn về mặt lâm sàng để đi đến chẩn đoán xác định là bệnh Kawasaki như sau:

Bất kỳ một bệnh nhi nào khởi phát bệnh sốt kéo dài trên 5 ngày, nhưng không đáp ứng với kháng sinh điều trị mà có kèm theo 4 trong 5 nhóm triệu chứng sau thì phải nghĩ ngay đến bệnh Kawasaki(2):

1. Viêm kết mạc mắt 2 bên mà không có chảy nước mắt sống.
2. Ít nhất có 1 trong những biểu hiện về miệng và họng sau đây: lưỡi đỏ như trái dâu tây hoặc môi nứt hoặc họng sưng phù.
3. Có ít nhất một trong những dấu hiệu sau ở tay hoặc chân: sưng căng do ứ dịch ở mô hoặc tróc da hoặc da có màu đỏ bất thường. 
4. Nỗi ban đỏ ở thân kèm theo sốt cao.
5. Sưng nhiều hạch ở cổ với kích thước lớn hơn 1,5cm đường kính. 

Đó là cho cơ sở điều trị. Còn với bà con thì chỉ cần 2/5 nhóm triệu chứng là việc mang con/cháu đi khám ở nơi tin cậy mà không nên chần chừ.

D. Tiên lượng:
Nó là một bệnh thuộc loại hiếm gặp. Tuy chưa tìm ra nguyên nhân, nhưng tỷ lệ tử vong được tổng kết tại Nhật khoảng 0,1%, tức 1.000 cases mắc bệnh thì có 1 bệnh tử vong. Nếu chẩn đoán đúng và điều trị đúng thì nó sẽ phục hồi tốt. Đối với những trường hợp nhẹ bệnh sẽ tự lành mà không để lại bất kỳ ảnh hưởng nào về mặt lâu dài. Tiên lượng phụ thuộc vào tổn thương của động mạch vành do bệnh gây ra(1).

Chúc bà con vui vẻ với chủ đề này, đừng quá lo lắng khi báo chí lùm sùm nhen. Hehehe.

Tài liệu tham khảo:

1. Rowley, Anne H., and Stanford T. Shulman. "Kawasaki Disease". In Nelson Textbook of Pediatrics. Edited 18th by Richard E. Behrman et al. Philadelphia: Saunders, 2007.

Asia Clinic, 16h05 PM ngày 26/01/2010

Sunday, January 24, 2010

BÀI HÁT VIỆT 5 NĂM NHÌN LẠI


Dù có rất ít thời gian để xem bài hát Việt trong năm, nhưng hầu như không lần nào tổng kết trong năm, tôi lại bỏ qua bài hát được vinh danh là bài hát tiêu biểu trong năm. Năm năm qua, có 5 bài được tôn vinh, cảm nhận của một người ngoại đạo chưa bao giờ được đến trường nhạc là một cảm tính nhiều hơn lý trí và nghệ thuật có tính hàn lâm. Nhưng thiết nghĩ, đã là art thì cảm tính cần hơn duy lý và hàn lâm?

Năm ngoái, tôi đã rất xúc động với tác phẩm Chênh vênh(1) của cô gái trẻ, nhưng có một tâm hồn đẹp, sâu lắng khi muốn diễn tả cuộc đời và tình yêu qua lời và làn điệu âm nhạc một cách đơn điệu. Trước đó, vài tác phẩm có tính dân ca(2), cũng đơn điệu. Và Chuông gió(3) ồn ào, nhưng vô cảm.

Tối nay, một tác phẩm khác của một chàng trai trẻ(4), con nhà nòi, tha phương cầu thực, phải bỏ nghề âm nhạc với 15 năm cùng cây vĩ cầm. Đồng hồ treo tường(5), lại một tác phẩm có ca từ nói lên nhiều điều muốn nói, hơn là nhạc nói.

Không biết tự bao giờ, dòng nhạc nhẹ của Việt Nam mang nặng ca từ hơn là nhạc lý? Có lẽ, dân tộc Việt lắm đoạn trường và bi kịch? Đoạn trường, bi kịch trong lịch sử đến các làn điệu dân ca luôn có tiếng thở than như câu kinh nhà Phật. Có lẽ thế mà nhạc Trịnh vẫn độc tôn dù rất đơn điệu trong nhạc lý?

Khổ đau nhiều, bi kịch lắm và cũng không thiếu sự tự cấu xé nhau. Có lẽ thế mà 5 năm với 5 bài hát Việt, nhưng một kẻ ngoại đạo như tôi chỉ cảm nhận phần lời chưa đủ để thẩm âm phần nhạc. Cũng như một lời than thở muôn đời của dân Việt, năm năm với năm bài, một nỗi ai oán vô cùng.


Tóm lại, bài hát Việt chưa thóat được cái bóng của mình và của tiền nhân.


Tư gia, 22h22 PM ngày 24/01/2010

QUÁ TRỌNG 2

Cuối tháng 9/2009 tôi có viết Quá Trọng 1(1). Rồi mọi chuyện lại lửng quên, vì có quá nhiều vấn đề quan tâm. Hôm nay thông tin FDA trình cho Văn phòng điều tra tội phạm(2) về một sản phẩm thuốc điều trị chống Béo phì tên thương mại là Alli 60(3) thuộc nhóm Orlistat(4), một lọai thuốc mà ngay cả Mayo Clinic(5) nổi tiếng của Mỹ cũng đã từng dùng và nghiên cứu - vì nghi ngờ nó bị làm giả tại Mỹ. Nên hôm nay viết phần 2 cho bà con đọc chơi. 


Gần đây cuộc sống Việt có khá hơn, các chị, các mẹ có tý rủng rỉnh tiền đến tuổi sắp bặt kinh là cứ phì nộn và "phúc hậu" ra. Trong khi ở tuổi ấy các ông lại "muối tiêu" nhiều tiền. Có câu tục ngữ Việt mà chỉ mới đây xuất hiện: "Nhất muối tiêu, Nhì Việt kiều". Vợ ở nhà thì nhăn nheo, nhưng dáng thì như thùng phuy di động, tướng đi như gà mổ thóc, lại thích làm bí thơ. Cái tuổi tiền mãn kinh do rối lọan hormone tính tình cáu bẳn. Các ông bắt đầu tìm mắm thay thịt. Các ông cứ tưởng là phở thay cơm, nhưng khi sự việc đổ vỡ, thì mới biết đó là mắm thối hoắc còn hơn là mắm bù hóc, làm sao so với cơm thịt nhà mình?


Hồi còn đi làm nhà nước, tôi là người lo đi điều trị về hồi sức nội khoa và phẫu thuật lại (re-operation) cho những cases có biến chứng bục, xì, rò ống tiêu hóa. Nên mảng nghiên cứu về dinh dưỡng lâm sàng (clinical nutrition) cũng có chút rành rỏi.

A. Nguyên nhân quá trọng:
1. Lối sống : Ăn nhiều, vận động ít làm cho năng lượng hấp thu nhiều hơn năng lượng tiêu hao.

2. Các yếu tố ảnh hưởng: Di truyền, chuyển hóa, ngọai cảnh.

3. Một số bệnh lý: liên quan Hội chứng Thần kinh – Nội tiết: Suy tuyến yên, Tổn thuơng vùng duới đồi, Suy giáp, Hội chứng Cushing, do thuốc(VD: glucocorticoids), Suy buồng trứng họăc đã cắt, Hội chứng buồng trứng đa nang, U tụy tiết Insuline (insulinoma), một số hội chứng béo phì ở trẻ em, chậm phát triển, suy sinh dục,…...

B. Biến chứng do quá trọng: 
 1. Các yếu tố nguy cơ dẫn đến biến chứng của quá trọng lượng là: 
+ Rối lọan dung nạp Glucose.
+ Tiền sử gia đình có người mắc bệnh lý động mạch vành.
+ Nam trên 45 tuổi và nữ trên 55 tuổi.

2. Một số biến chứng do quá trọng lượng gây ra như sau: Bệnh lý tim mạch, Tăng mỡ trong máu, Tiểu đường type II(không phụ thuộc insuline), Bệnh xương khớp, Bệnh lý gan mật. Một số vấn đề hô hấp do giảm thông khí, 

3. Một số bệnh ung thư kèm theo với quá trọng lượng: ung thư Vú , Cổ tử cung, U nội mạc tử cung, Buồng trứng, Túi mật và ống mật, etc…

C. Điều trị:
1. Chỉ định: 
BMI >30   
+ 25 ≤ BMI < 30 và ≥ 2 yếu tố nguy cơ. 
+ 25 ≤ BMI < 30 với nam có  vòng bụng > 102 cm và nữ > 88 cm

 2. Ngyên tắc điều trị: gồm 2 nguyên tắc chính:
+ Điều trị bệnh lý liên quan.
+ Giảm cân an tòan: 1,5kg/tuần hoặc <=1,5% trọng lượng cơ thể mỗi tuần.

3. Điều trị nội khoa: 
3.1 Tiết chế: Tôn trọng khẩu phần năng lượng thấp với # 800 Kcal/ngày (thay vì bình thuờng # 1000-1200) với uống nhiều nứơc, ăn  nhiều chất xơ, ít béo, ít đường và tinh bột.
Bữa ăn đề nghị: 
+ 45-70 Gr Protein chất lượng cao.
+ 30-50 Gr Carbohydrate.
+ # 2 Gr béo
+ Bổ sung Vitamine, muối khóang và các yếu tố vi lượng.


3.2 Thuốc hỗ trợ: 
+ Hormone tuyến giáp chỉ dùng với trường hợp rõ ràng khi có suy giáp.
+ Lợi tiểu chỉ giảm cân do làm mất nứơc và rối lọan điện giải nên không được khuyến cáo .
+ Metformin thường chỉ dùng giảm cân ở BN béo phì do Tiểu đường type II.
+ Leptin phối hợp thường hiệu quả tốt trên một số BN béo phì do thiếu Leptin (do đột biến gene).

3.3 Các thuốc làm giảm cân:
+ Cơ chế: Giảm cảm giác ngon miệng (Sibutramin), Giảm hấp thu mỡ do ức chế men lipase(Orlistat).

4. Điều trị Phẫu Thuật: 
Mục tiêu  làm giảm kích thuớc dạ dày, làm cho tạo cảm giác no, mau no khi ăn.
4.1 Các phương pháp: Phẫu thuật Bariatric, Chỉnh hình dạ dày với dải băng dọc (Vertical - Banded  Gastroplasty), Nối tắt dạ dày theo phương pháp Roux-en-Y, Mổ nội soi điều chỉnh dải băng dạ dày (Laparoscopic adjusdstable gastric banding), đặt bong bóng trong lòng dạ dày (Intragastric balloon)… 

4.2 Phương pháp mới( còn đang nghiên cứu): điều trị bệnh béo phì bằng cách hủy mô mỡ qua cách thức ngăn cản nguồn cung cấp máu cho chúng. 

D. Hậu quả của điều trị quá trọng lượng không đúng:  Có thể tóm tắt ngắn gọn như sau: Nếu điều trị quá trọng lượng không đúng thì sẽ gây mất sức lao động, thiếu máu, rối lọan chuyển hóa đường, đạm và mỡ, rụng tóc, lõang xương etc... vì thiếu các chất chuyển hóa xây đắp cơ thể, vì thiếu vitamine và muối khóang

E. Cảnh báo: 
Có nhiều bạn vì lý do quá trọng lượng đã vội vã nghe lời các đại lý bán hàng đa cấp về các thuốc điều trị quá trọng lượng để giảm cân nhanh chóng lại không được gì mà nó còn làm nhiều tai hại. Tai hại vì thuốc giả, tai hại vì làm giảm trọng lượng quá nhanh do nhịn ăn. 

Tình hình quảng cáo ở Việt Nam không chỉ có thuốc mà còn xảy ra cả những thực phẩm thường dùng như sữa chống lõang xương vẫn thường hay thấy nhan nhản trên truyền hình. Như bài tôi viết hôm qua: Đôi điều chuyện y học và báo phổ thông(6) là lõang xương là hậu quả của thiếu hormone sinh dục đi kèm với giảm vận động. Không có bất kỳ lọai sữa nào có thể thay thế được, nếu Lão khoa không ý thức được vấn đề này.

Phương pháp gỉam trọng lượng tốt nhất là vẫn ăn ngày 3 bữa, nhưng ăn ít lại và làm việc bình thường. Không nên nhịn ăn hòan tòan và thay thế bằng thuốc quảng cáo với nước lã. Còn nếu có nhịn ăn thì chỉ nên nhịn ăn bữa tối, nhưng thay thế bằng trái cây.

"Ăn sáng là ăn cho mình, ăn trưa là ăn cho bạn và ăn tối là ăn cho kẻ thù. Biết ăn đúng là  bài thuốc. Ăn sai thì rước bệnh vào thân". Đó là lời khuyên tốt nhất về dinh dưỡng học lâm sàng cho mọi người. Vì cái xe cần chạy phải có xăng. Con người làm việc cần phải có năng lượng đổ đầy. Cách ăn uống lâu nay của người Việt là sai sinh lý dinh dưỡng bình thường. Sáng dậy cần năng lượng để làm việc thì chỉ 1 ly cà phê, trưa đổ đầy là coi như tạm đúng. Nhưng tối làm đầy một bụng trước khi đi ngủ là sai hòan tòan. Chính buổi tối này là nguyên nhân mọi bệnh tật trong tương lai.


Hy vọng với 2 bài ngắn này sẽ giúp các bạn biết cách không bị lừa mà có thể hiểu về tình trạng quá trọng lượng cơ thể như thế nào? Cuối tuần hạnh phúc,

Asia Clinic, 13h25' ngày 24/01/2010

Saturday, January 23, 2010

ĐÔI ĐIỀU CHUYỆN Y HỌC VÀ BÁO PHỔ THÔNG


Trong một lọat 4 bài viết(1) gần đây về cúm A/H1N1 của tôi trên blog, tôi có đề cập đến chuyện các báo phổ thông đại chúng của chúng ta đã có một tư duy kết luận một vấn đề mà về mặt chuyên môn báo chí hầu như không hiểu biết gì, rồi đi đến kết luận như là kết tội, mà một Blogger cũng là nhà báo có một entry rất hay: Đòai đánh Đòai(2) nói về vụ án của các nhà Dân chủ vừa qua.

Nói chuyện kết luận như quan tòa của báo Việt gần đây để nói chuyện hôm nay trên Tuổi trẻ online có một bài viết của nhà báo Thùy Dương có cái tựa: Đi mổ u nang, bị cắt buồng trứng(3). Nó như một lời kết tội vị phẫu thuật viên của bệnh viện phụ sản Quốc tế. Bài báo cũng ngắn, nên tôi xin chép nguyên văn nó về đây để phân tích đúng sai về mặt chuyên môn của nó:
"Thứ Sáu, 22/01/2010, 08:27 (GMT+7)
Đi mổ u nang, bị cắt buồng trứng
TT - Ngày 21-1, chị B.T.T.H. (37 tuổi, ngụ ở TP.HCM) cho biết trong thời gian làm việc tại Nhật Bản, chị đã được các bác sĩ ở đây chẩn đoán bị u nang buồng trứng, đồng thời khẳng định trường hợp của chị chỉ phải mổ bóc tách u nang, không phải cắt buồng trứng.
Khi chị mang hồ sơ bệnh án đến Bệnh viện (BV) Phụ sản quốc tế Sài Gòn, bác sĩ ở BV này có chẩn đoán tương tự. Tối 19-1, chị H. nhập viện BV Phụ sản quốc tế Sài Gòn để chuẩn bị phẫu thuật. BV này đã cho chị làm một số xét nghiệm trước khi mổ và kết quả các xét nghiệm đều bình thường.
Tuy nhiên ngày 20-1, sau khi được BV này phẫu thuật, chị H. biết được mình đã bị cắt một bên buồng trứng. Điều lạ là bác sĩ quyết định cắt bỏ một bên buồng trứng của chị lại không hề hỏi ý kiến của chị hoặc gia đình chị.
Theo ông Phạm Thành Đức - giám đốc y khoa BV Phụ sản quốc tế Sài Gòn, chị H. được chẩn đoán bị u nang buồng trứng, khi phẫu thuật các bác sĩ phát hiện khối u đã ăn vào toàn bộ buồng trứng bên phải của chị H. nên cắt bỏ một bên buồng trứng. Ông Đức thừa nhận BV đã thiếu sót khi cắt một bên buồng trứng của bệnh nhân mà không hỏi ý kiến của bệnh nhân hoặc người nhà bệnh nhân.
THÙY DƯƠNG"

1. Một số nét về u nang buồng trứng: Tôi xin trình bày đơn giản nhất mà không đi sâu. Mỗi người phụ nữ bình thường có 2 buồng trứng.Vị trí giải phẫu bình thường là 2 buồng trứng đó nằm treo lên loa vòi trứng ở 2 bên tử cung. Nó có chức năng vừa ngoại tiết, vừa nội tiết.  Hình dẹt, kích thước của nó # 20x30mm. Về ngoại tiết, Ông bà mình có câu tục ngữ dân gian rất ư là khoa học: "Nữ thập tam, Nam thập lục". Ý của câu này là con gái 13 tuổi bắt đầu tuổi dậy thì, buồng trứng bắt đầu rụng trứng và hành kinh. Về nội tiết, cùng những dấu hiệu nhổ giò, mọc lông vùng kín, ngực nỡ, eo thon, mông bạnh, giọng nói bắt đầu lanh lãnh và thanh tao, da dẻ hồng hào như đóa hoa, tuy gắn chặt trên cành, nhưng lung linh trước gió, khoe hương sắc để ong, bướm dập dìu. Con trai mãi 16 mới bắt đầu có biểu hiện dậy thì. Nên con trai luôn phát triễn về tư duy chậm hơn con gái là vậy.

Về mặt lý thuyết, một phụ nữ, với 2 buồng trứng có thể sinh ra 300.000 trứng. Mỗi chu kỳ kinh nguyệt có thể rụng 1 hoặc 2 trứng. Nhưng đa phần là chỉ 1 mà thôi. Mỗi trứng được tạo ra từ trung tâm buồng trứng, rồi lớn dần và di chuyển ra bề mặt buồng trứng. Đến ngày "trứng chín", trứng sẽ rụng vào hố chậu. Lúc đó, về mặt nội tiết sẽ tiết ra một chất mà y học gọi tên chung là hóa hướng động (Chemotropine) làm thu hút tinh trùng đi từ âm đạo vào tử cung sang vòi trứng, đến loa vòi rồi vào hố chậu tìm "người yêu". Cắm cái đầu ngu xuẩn của nó vào quả trứng, rồi lôi ngược quả trứng vào lại loa vòi, đi ngược qua vòi trứng trỡ về lòng tử cung. Tạo ra hợp tử là một tế bào gốc gồm một nữa chất liệu di truyền của cha cho từ tinh trùng và một nữa của mẹ cho từ quả trứng. Bắt đầu phân bào, tạo rễ bám vào nội mạc tử cung để tạo ra bánh nhau , dây rốn để chuyển máu từ mẹ sang phôi, rồi sau 12 tuần trỡ thành thai, để nuôi bào thai đến ngày sinh nở.

Nếu không có con tinh trùng ngu xuẩn kia thì quả trứng sẽ tự hủy và phúc mạc sẽ hấp thu. Mỗi lần quan hệ số lượng tinh trùng đưa vào âm đạo phụ nữ khoảng 4-10 tỷ. Nhưng chỉ 1 và chỉ 1 tinh trùng khỏe nhất, nhanh nhất chiếm được "người yêu" (ở đây không nói đến sinh đôi cùng trứng và sinh đôi khác trứng thì 2 tinh trùng chiếm 1 quả trứng hoặc 2 tinh trùng chiếm 2 qua trứng). Qua đó, các bạn thấy rằng, mỗi chúng ta hiện hữu trên cõi đời này là một sự đấu tranh sinh tồn với một đám đông cả chục tỷ. Nên bản chất cuộc đời là một sự đấu tranh sinh tồn ngay từ là "hạt bụi". Đó là chưa kể đến con đường gian nan khi sinh nở.

Cứ mỗi lần rụng trứng, trên bề mặt của buồng trứng để lại 1 cái hốc trống như cái hốc trên mặt có mụn đã nặn đi cái còi. Nhưng bề mặt bên trong cái hốc là lớp tế bào tuyến tiết thanh dịch như huyết thanh (serum), hoặc tiết dịch nhầy (mucin). Nếu cái hốc đó liền sẹo mà không bít mặt thì không để lại cái nang. Lúc đó, tất cả các tế bào tiết thanh dịch lót trong hốc, tiết ra thanh dịch sẽ rơi vào khoang phúc mạc (peritoneal cavity) được lá phúc mạc  (peritonium) hấp thu vào máu. Nếu cái hốc đó liền sẹo mà bít miệng, thì tòan bộ thanh dịch được tiết ra do tế bào tuyến lót mặt trong cái hốc đó sẽ bị bí lại trong hốc. Dịch tiết ngày mỗi nhiều, hốc mỗi ngày to ra. Cái hốc lúc đó được gọi là cái nang buống trứng.

Theo qui định, nếu nang buồng trứng có đường kính <=4cm (40mm) thì sẽ gọi là nang buồng trứng chức năng (functional ovarian cyst). Nếu nang >40mm đường kính thì đa phần gây ra biến chứng, hay có triệu chứng. Nên người ta gọi là u nang buồng trứng bệnh lý (pathogenic ovarian cyst). Lúc đó tùy theo tình hình  lọai  nguyên nhân của u nang, mà có chỉ định điều trị bằng thuốc hay phẫu thuật (tôi xin không đi sâu về vấn đề này, vì nó thuộc chuyên khoa). Có thể có 1 nang và cũng có thể có nhiều nang (Polycystic Ovary). Nhưng, dù là lọai u nang lành tính thì ở lứa tuổi đang sinh nở vẫn có một tỷ lệ ung thư hóa, đặc biệt với lọai u nang tuyến tiết nhầy (mucinous cystadenoma) có đến 20% ung thư(4).

Một cách đơn giản, chỉ định phẫu thuật một u nang buồng trứng là u nang lớn hơn 50mm, có triệu chứng. U nang có triệu chứng là bệnh nhân giảm chất lượng sống vì đau, vì chèn ép các cơ quan lân cận. Và u nang có biến chứng: xoắn (torsion), vỡ (rupture), xuất huyết (hemorrhage) và họai tử (necrosis).

2. Phẫu thuật u nang buồng trứng làm gì?
Một cách tổng quát, phẫu thuật u nang buồng trứng có 3 lọai:

2.1. Bóc u nang giữ lại buồng trứng: Lọai này thường dành cho phụ nữ trong thời kỳ sinh nở. Giữ lại buồng trứng là để giữ 2 chức năng:
+ Chức năng nội tiết: Vì nột tiết tố của buồng trứng không chỉ rất quan trọng về mặt hình thể người nữ mà nó còn tham gia chức năng họat động tình dục và một số về cấu trúc cơ thể như làm quá trình sinh xương tốt hơn, etc... Nên khi phụ nữ mãn kinh thì dễ bị lõang xương và còng lưng.
+ Chức năng ngoại tiết: Tức là chức năng sinh sản. Điều này ai cũng rõ như đã nói ở trên khi có sự kích thích của hormone trong mỗi chu kỳ.
Nhưng để bóc được nang thì u nang phải nhỏ, không dính vào các mô xung quanh như tử cung, vòi trứng, ruột, bàng quang, ect... Không nghi ngờ là ung thư hóa.

2.2. Cắt cả u nang và buồng trứng: Khi u nang lớn chèn ép và dàn mỏng mô buồng trứng mà không thể phân biệt được mô u nang và mô buồng trứng bình thường. Khi u nang buồng trứng dính với các tạng và mô xung quanh mà không thể bóc tách an tòan. Khi u nang bị biến chứng xoắn, xuất huyết, hoại tử ect...

2.3. Cắt cả tử cung và 2 phần phụ kèm nạo hạch chậu: Khi nghi ngờ là ung thư. Sau đó làm giải phẫu bệnh (anaphathology) mẫu mô, nếu ung thư thì cần hóa trị liệu (chemotherapy) kèm theo.

3. Bàn với nhà báo:
Như tôi đã trình bày, trong bài của nhà báo không mô tả tỷ mỷ khối u nang của người bệnh kích thước bao nhiêu? Tình trạng lúc phẫu thuật như thế nào? Khỏang thời gian từ lúc các BS Nhật "khẳng định" chỉ bóc tách u nang tới khi BV Phụ Sản quốc tế phẫu thuật là bao lâu? Khối u có lớn hơn thêm không? Có dính không?  Có thể ung thư không, etc... Thế thì làm sao nhà báo có thể làm một cái đầu bài như là kết tội bác sĩ phẫu thuật của bệnh viện PSQT như thế?

Tôi xin kể cho các nhà báo biết một câu chuyện mà tôi cho là quan trọng trong đời làm y của tôi. Khỏang giữa cuối thập niên 1990, có một vị lãnh đạo hiện đương chức cao cấp của nhà nước ta bị một khối u trong gan. Khối u này lành tính. Nó là Hepatic Haemangioma (u mạch máu lành tính trong gan). Nhưng vì lý do gì đó tôi không rõ. Tại Singapore họ chẩn đóan là Hepatic Cell Carcinoma (Ung thư tế bào gan). Khi về BV Chợ Rẫy, chúng tôi hội chẩn và cho là Hepatic Haemangioma. Khi quyết định phẫu thuật gồm cả hội đồng bảo vệ sức khỏe Trung Ương và  một lãnh đạo cao cấp cùng ký vào biên bản phẫu thuật, thì mới dám phẫu thuật. Tôi còn nhớ lúc đó mời một GSBS ở trung ương vào làm phẫu thuật viên chính, còn chúng tôi làm phẫu thuật viên phụ. Cuộc phẫu an tòan. Kết quả giải phẫu bệnh là u mạch máu lành tính ở gan. Bây giờ cán bô lãnh đạo cao cấp ấy vẫn đương chức.

Nếu chúng tôi ngày ấy không có kinh nghiệm, thiếu kiến thức và kết luận không chính xác như Singapore thì sẽ ra sao? Bài viết này chỉ nói lên một chút kiến thức phổ thông về u nang buồng trứng. Ngoài ra, mong các nhà báo không nên có những tiêu đề có tính kết luận một vấn đề khi mình không có chuyên môn, và không phải là quan tòa để phán xét. Báo chí là phương tiện thông tin có tính định hướng văn hóa và tư tưởng xã hội. Báo chí cần trung thực và trung dung. Bản chất cuộc đời mỗi con người vốn đã vất vã ngay từ lúc thụ tinh. Mong rằng đừng vì bất kỳ lý gì gì mà làm cho nó rắc rối và vất vã hơn. Mong lắm.


Asia Clinic, 12h15' PM ngày 23/01/2010

Thursday, January 21, 2010

THUỐC GIẢ THUỐC THẬT, ĐÂU LÀ THUỐC THẬT?


Thật là đáng sợ khi sáng nay thức dậy tôi nhận được thông tin của một người bạn đã từng quen biết làm việc cho FDA cho tôi bài viết này: Fake Pharmaceuticals(1). Đọc qua thì biết hầu hết tất cả các lọai thuốc trên thế giới đều bị làm giả không thương tiếc. Làm tôi lại nhớ đến một bàn luận của một bạn trong bài viết về: Thuyết ngờ vực II: Hay là cuộc chiến UDS và Yuan(2) bạn Lý Tóet đã đưa 2 links nói về thuốc giả từ Trung Quốc tràn ngập thị trường thế giới(3) của báo RFI online. lấy từ bài viết điều tra của báo Le Nouvel Observateur với nhan đề: A la poursuite des médicaments de la morts(4).

Thông qua 2 bài viết trên tôi thấy có vài thông tin đáng cảnh báo cho dân Việt Nam phải cẩn thận. Vì theo như họ:

1. Tại các nước đã phát triễn có khỏang 1% lưu hành trên thị trường là thuốc giả. Nhưng ở các nước đang phát triễn thì tỷ lệ này là 10-50%.
2. Có thể chống được thuốc giả lưu hành không? Điều này khó thực hiện.

Nhưng cách tốt nhất là các bạn nên mua thuốc ở các cơ sở y tế có thăm khám bệnh mà có nhà thuốc bán thuốc theo toa bác sĩ, hơn là đi mua thuốc ở những nhà thuốc bán lẻ, hoặc đi khám những phòng khám chỉ bán 1 bọc thuốc mà không cần toa. Vì khi bán thuốc theo yêu cầu có toa theo tiêu chuẩn quốc tế thì trách nhiệm người bán thuốc phải đảm bảo thuốc thật theo toa bác sĩ. Còn bác sĩ có kê toa họ cũng chịu trách nhiệm về chẩn đóan và điều trị của mình.

Về mặt lý thuyết ở Việt Nam mình có những nhà thuốc GPP (Good Pharmacy Practice: Thực hành nhà thuốc tốt) là lọai nhà thuốc chỉ bán thuốc theo toa và có dược sĩ tư vấn sử dụng thuốc. Nhưng thực tế thì các nhà thuốc GPP của chúng ta hiện tại có thực hiện được điều này không? Vì nhiều lý do:
1. Quá đông người mua, không đủ dược sĩ để giải thích.
2. Các lọai chi phí cho nhà thuốc GPP quá cao làm cho các nhà thuốc khó lòng có lợi nhuận.
Nên hầu hết các nhà thuốc GPP đều thực hiện không đúng theo tiêu chuẩn GPP là bán theo toa bác sĩ và tư vấn cho người mua, mà bán không cần toa, và nhập lậu thuốc chưa được kiểm duyệt để kiếm lợi nhuận. Vì thế cho nên một trong những nhà thuốc nỗi đình đám ở thị trường thuốc TPHCM nói riêng và Việt Nam nói chung là Nhà Thuốc Mỹ Châu(5) mới vừa bị kiểm tra và niêm phong(6) vì vi phạm tiêu chuẩn!

Và điều vi phạm này của các nhà thuốc rất phù hợp với tâm lý người Việt là ai cũng có thể làm dược sĩ, ai cũng có thể làm bác sĩ và ai cũng có thể là luật sư. Nên dân Việt Nam mình sống ít theo luật. Họ vi phạm từ luật đi đường cho kẹt xe, đến luật mua thuốc theo toa để tự gây hại sức khỏe bản thân, etc ...

Bà con nào đọc bài này nên cẩn thận khi có bệnh tật. Bà con cứ nhìn thử hình minh họa 1 lọ thuốc kháng sinh tốt có tên Augmentin do tập đoàn dược phẩm GlaxoSmithKline bị sản xuất  giả so với lọ thuốc thật có thể phân biệt được không? Dù trong hình minh họa đã chỉ ra dấu giả và thật như thế nào? Phù... sợ thật.

Asia Clinic, 16h40' ngày 21/01/2010.

Wednesday, January 20, 2010

FED, PHẦN II: DỰ LUẬT ALDRICH VÀ SỰ SỐNG KINH TẾ TOÀN CẦU



Nước Mỹ là nơi những con người bỏ mẫu quốc ra đi để tìm một chân trời mới không theo những lề thói cũ của những cựu lục địa già nua. Những quốc phụ tạo nên nước Mỹ đã có những tấm lòng cao cả muốn xây dựng một thiên đường hạ giới cho miền đất mới. Nhưng vì lòng tham của con người đã làm thất vọng họ, dù họ đã cố gắng chống chọi bằng cách đưa ra nhiều đạo luật để bảo vệ tuyên ngôn nước Mỹ.

Lịch sử nước Mỹ có những trang đau buồn vì phân biệt chủng tộc, vì nội chiến etc... Nhưng có lẽ đau buồn nhất là sự thông qua đạo luật Nelson Aldrich vào ngày 23/12/1913 của tổng thống thuộc đảng Dân chủ thứ 28: Thomas Woodrow Wilson (1913-1921). Cái ngày mà người ta bảo rằng: Cho đến nay trong lịch sử 43 đời TT Mỹ, không có một tổng thống nào ký bất kỳ một dự luật nào một cách vội vã trước khi thiên chúa giáng sinh! Điều mà sau này chính ông cũng đã phải thốt lên đó là sai lầm của mình(1). Nhưng ông không thể làm khác vì chiếc ghế ông ngồi vào đã được định 2 năm trước khi tổng tuyển cử tổng thống nhiệm kỳ thứ 28. Và việc ông ký đạo luật Aldrich là việc ông phải làm một cách bất thường để trả lễ cho chiếc ghế quyền lực của mình vì những gì mà những ông trùm tài phiệt đã đánh bóng, loppy và đưa ông lên đỉnh vinh quang của sự nghiệp chính trị. Mặc dù trước ông, hai vị tiền nhiệm đã vì nhân dân Mỹ và nước Mỹ nên họ đã chạm vào thánh đường tiền tệ, mà họ phải đối diện với mưu sát: TT thứ 7:  Andrew Jackson (1829-1837)(17) và TT thứ 16 bị ám sát: Abraham Lincoln (1861-1865)(18). Lịch sử nước Mỹ có 3 vị tổng thống muốn lấy quyền in tiền về chính phủ. Hai người vừa kể và người thứ 3 là TT thứ 35: John F. Kennedy (1961-1963)(19). Họ đều có hoặc cận kề với cái chết!

Như vậy, tại sao có đạo luật Aldrich? Nó ra đời như thế nào? Nó phục vụ cho ai? Và nó có vai trò gì với nước Mỹ và nhân loại?

Hiến pháp Mỹ vì tính lịch sử mà có một lỗ hổng chết người là chính phủ chỉ phát hành tiền đồng kim loại, còn tiền giấy thì chỉ là tờ chứng nhận trao đổi. Nước Mỹ trước năm 1913, có 20% cổ phần trong ngân hàng trung ương như đã nói. Nhưng với 20% đó không đủ lực để chống chọi 80% còn lại khi từ nhóm quyền lợi họ kết dính nhau để trở thành quyền lợi nhóm. Chính điều này mà các cuộc suy thoái kinh tế và chiến tranh do các nhà tài phiệt đã nêu ra ở phần 1, tạo ra bằng cách thổi phồng cho vay lãi suất thấp, rồi thắt chặt tiền tệ nâng lãi suất thu hồi tiền về từ các con nợ. Đẩy con nợ vào cảnh bần cùng, bán nhà, bán đất, vô gia cư. Và làm cho chính phủ Mỹ lâm vào thế nợ nần chồng chất. Nên một cuộc cải tổ tài chính Mỹ đã được ông TT thứ 26 Theodore Roosevelt đề xuất và giao cho những nhà tài phiệt nghiên cứu và viết ra. Bộ óc khổng lồ với tư duy minh triết, uyên thâm lúc bấy giờ ngồi vào chấp bút là Paul Warburg. Người đại diện dòng học Rothschild tại Mỹ và đã lập ra một chân rết với gia tộc Rockefeller và JP Morgan trước khi có cuộc âm mưu ở đảo Jekyll. Điều gì có lợi cho các tập đoàn tài phiệt đến ắt đến. Câu chuyện ngắn gọn ở phần 1, nói lên tất cả và từ đó mọi sức khỏe của kinh tế toàn cầu đã thuộc về tay các ông trùm tài phiệt trên toàn cầu.

Đạo luật Nelson Aldrich có mấy điều đáng chú ý:
1. FED(21) là ngân hàng tư nhân 100% hoàn toàn, chính phủ Mỹ không còn cổ phần trong FED. Một khi chính phủ muốn chi tiêu quá phần tiền thu thuế từ dân Mỹ thì chính phủ phải vay tiền từ FED thông qua FED in thêm tiền. Quốc hội có nhiệm vụ khống chế FED.
2. FED là tổ chức duy nhất được phép in tiền giấy Mỹ kim. Chính phủ Mỹ chỉ được phép đúc tiền đồng Mỹ kim từ giá trị <=$1. Mỗi lần FED in thêm tiền USD bao nhiêu thì chính phủ Mỹ hay nói cách khác là người dân Mỹ phải nợ FED bấy nhiêu.
3. FED gồm có 12 FED con nằm ở các tiểu bang: mỗi FED con là ngân hàng thương mại tư nhân ở địa phương. 12 FEd con có trụ sở ở: 1- Boston, 2-New York, 3-Philadelphia, 4-Cleveland, 5-St Louis, 6-San Francisco, 7-Richmond, 8-Atlanta, 9-Chicago, 10- Minneapolis, 11- Kansas City và 12-Dallas. Theo đó các FED con đều có quyền in tiền giấy. Cứ theo thứ tự từ 1 đến 12 mà đánh vần theo alphabets thì A là FEd của Boston in ra, B là FED của New York in ra ...ký hiệu đầu serial ở trên tờ tiền. Nhưng FED New Yrok chiếm 53% cổ đông của FED liên bang.
4. Trung ương FED đặt ở Washington DC, nhưng mọi hoạt động làm khuynh đảo thế giới tài chính ở New York. Đây là một trò dối trá cùng với chia đều 12 FED con để vuốt ve nhóm miền Nam và người dân Mỹ sau những cuộc suy thoái do họ làm ra để moi từng đồng tiền từ túi dân nghèo.
5. Cơ cấu FED gồm một hội đồng quản trị có 7 thành viên:
+ Có 3 thành viên: Chủ tịch hội đồng quản trị FED (Chairman of the Goverment Board), Bộ trưởng tài chính (The Treasury Secretary) và Giám Sát Ngân Khố (the Comptroller of Treasury) là người của chính phủ.
+ Thành viên của hội đồng quản trị do tổng thống bổ nhiệm và thay thế. Nhưng mỗi nhiệm kỳ TT Mỹ chỉ được bổ nhiệm và thay thế 2 lần, mỗi lần chỉ 1 người với sự chấp thuận của thượng viện.
+ Nhưng chức năng của hội đồng quản trị FED do hội đồng tư vấn liên bang (Federal Advisory Council) khống chế, và cùng với hội đồng quản trị, Hội đồng tư vấn liên bang sẽ mở hội nghị thảo luận công việc.
+ Thành viên của hội đồng tư vấn liên bang sẽ do Chủ tịch hội đồng quản trị của 12 FED con quyết định. Nhưng đa số thành viên của hội đồng quản trị là do hiệp hội ngân hàng trực tiếp hoặc gián tiếp khống chế.
6. Đồng đô la Mỹ có thể co giãn theo tình hình và được tái chiết khấu. Và bắt đầu sau dự luật người dân Mỹ bắt đầu phải đóng thuế thu nhập (income tax).

Qua đó, chúng ta thấy có mấy điều quan trọng sau đây:
1. Cái gọi là Cục dự trữ liên bang Mỹ hình thức và hiện tượng là của chính phủ Mỹ. Nhưng bản chất là của các nhà tài phiệt đã nói ra ở phần 1. Một sự lấp liếm và lách luật tài tình của Paul Warburg - một tay Đức có nguồn gốc Do Thái.
2. Tước bỏ hoàn toàn chức năng in tiền giấy của chính phủ Mỹ kể từ ngay trước ngày thiên chúa giáng sinh năm 1913. Nhưng trên đồng tiền Mỹ kim vẫn tồn tại câu: "In God, We trust". Và kể từ đó, bao tờ tiền đô la xanh in ra là người dân Mỹ nợ FED bấy nhiêu.
3. Một sự che lấp quyền lực đằng sau hậu trường với người dân Mỹ và các nhóm tài chính miền Nam để khuynh đảo chính trường nước Mỹ và chỉ huy kinh tế, chính trị toàn cầu.
4. Hủy hoại lý tưởng cao cả của những con người có công khai sinh ra cái gọi là "Miền đất hứa", từ khi nước Mỹ chỉ là 13 bang lập quốc ban đầu tiên của 6 bang thuộc New England, 6 bang thuộc Mid Atlantic và Puerto Rico.
5. Cái điều cuối cùng lưu ý trong đạo luật Nelson Aldrich đã giúp cho FED được quyền làm tăng hay giảm giá đồng Mỹ kim và cũng cho phép các ngân hàng thương mại bơm tiền vào thị trường hay thu tiền vào lại ngân hàng một cách tự do để thổi phồng cái bong bóng kinh tế hoặc chích xì quả bóng tạo ra những cuộc suy thoái chủ động theo ý các Ông Trùm!!!
6. Mọi quyền năng của FED thuộc về các ông Trùm nắm 53% cổ phần ở New York. Các ông Trùm ấy ngày nay thế giới gọi là con quái vật ăn thịt người có nhiều đầu hydra như đã liệt kê ở phần I.

B. FED phục vụ cho ai?
Khách quan mà nhìn thì FED là nơi để phục vụ quyền lực của nước Mỹ về kinh tế chính trị đối với thế giới còn lại. Và cũng khách quan mà nhìn thì bản chất của FED là phục vụ cho quyền và lợi của các ông Trùm. Bàn tay của chúa len lỏi vào tận cung đình nhà Trắng. Cho nên trong một bài viết về Văn hóa quảng cáo và thần tượng (22), tôi có dẫn nguồn 44 bài phát biểu TT Mỹ không có gì khác nhau. Chỉ cái khác của nước Mỹ với thế giới còn lại là họ biết đẩy công nghệ quảng cáo lên tột đỉnh, và biến bi kịch thành niềm hy vọng cho con dân nước Mỹ và thế giới trong lúc bị các ông Trùm và chính phủ Mỹ rút ruột qua cơn đại suy thoái toàn cầu 2007-2008 mà thôi.

Tôi còn nhớ thời TT thứ 42 Bill Clinton (1984-2000), lúc đó nước Mỹ thịnh vượng. Công ăn việc làm phủ phê. Giá cổ phiếu của các công ty Mỹ tăng vùn vụt. Chỉ số Dow Jones tăng mỗi ngày. Người dân Mỹ vay tín dụng trả sau với credit card để chơi cổ cánh, buôn bất động sản với những lời khuyên rất bùi tai của Robert Kiyosaki và Sharon Lechter trong bộ sách: Rich dad, Poor Dad (23). Người Mỹ vay ngân hàng, trả bằng sự bảo đảm việc làm của mình trong dài hạn. Kẻ thì mua bất động sản, người thì chơi cổ cánh với Wall Street. Còn các nhân viên làm thuê cộm cán thì được thưởng các tấm cổ phiếu của các công ty làm ăn đang phất. Họ ngủ một đêm tới sáng thấy mình lãi một cục đồng Mỹ kim. Họ sẳn sàng tiêu xây hoang phí. Các ngân hàng thương mại thoãi mái cho vay những đồng tiền ma (24), mà không sợ bất kỳ một cơn bão lớn đang chờ chực ngay trước cửa nhà mình. Khi các ông trùm tung chiêu tạo ra suy thoái 2007-2008. Đến nay, những cổ phiếu mà các công ty thưởng cho nhân viên xuất sắc và cổ cánh dân Mỹ mua trỡ thành giấy lộn. Những mãnh đất và những ngôi nhà mà người dân có được thời ông Bill Clinton, họ buộc lòng phải bán đổ bán tháo. Nhưng không có ai mua và phải bị siết nợ trở về khổ chủ, của Cesar phải trả lại cho Cesar - những ông Trùm!

Đó là nói chuyện người dân nước Mỹ, còn thế giới còn lại thì sao? Như trong một bài viết của tôi vào ngày 12/10/2009 về Thuyết Ngờ vực(Conspiracy Theory)(25) như sau:
"Thế thì đồng đô la mất giá từ lúc 1Euro = 0.9usd đến hôm nay 1Euro = 1.4798usd. Từ lúc 1usd = 120 Yên Nhật đến hôm nay 1usd chỉ còn ăn 88 Yên Nhật. Từ lúc 420usd = 1oz vàng và đến hôm nay 1oz vàng đã đến con số 1.050usd!(26) ... Như vậy, người Mỹ mất gì và được gì? Thế giới còn lại mất gì và được gì? Hầu hết các báo đài trong nước chỉ quan tâm kinh tế Mỹ suy thóai và sự vươn lên của con rồng nham hiểm và bẩn thỉu Trung Quốc. Ít có báo nào quan tâm một vực thẳm đang chờ con rồng Trung Quốc và người Mỹ đã sắp đặt tất cả trò khủng hỏang kinh tế tòan cầu để trục lợi.

Đồng đô la mất giá người Mỹ tăng khả năng xuất khẩu. Châu Âu và thế giới còn lại giảm khả năng xuất khẩu và thất nghiệp do sản xuất đình đốn. Hàng lọat ngân hàng Mỹ phá sản, thế giới mất tiền vì mua cổ phiếu của chúng. Trong đó không lọai trừ Trung Quốc và có thể có cả Việt Nam. Nhưng, ta chỉ thấy một số công khai ở các nước có nền kinh tế minh bạch, vì dụ Singapore: con dâu ông Lý Quang Diệu và là vợ đương nhiệm thủ tướng Lý Hiển Long, chủ tịch tập đòan tư bản nhà nước Temaset - Singapore, bà Hồ Minh đã phải từ chức(27) khi thua thiệt trong vụ phá sản hàng lọat ngân hàng TM của Mỹ lên đến 50 tỷ đô la Singapore. Một số tiền lớn hơn dự trữ ngọai tệ quốc gia của Việt Nam mà người Singapore đã dành dụm bổng chốc tan theo bong bóng xà phòng. Nước Mỹ đã ngồi không để giật tiền thế gới còn lại bằng vào luật phá sản của mình. Để rồi nhà nước Mỹ vay tiền Trung Quốc để làm gói kích cầu và mua lại các ngân hàng phá sản với giá rẻ mạt, không lọai trừ là con số zero hoặc âm. Những NH mà cách đây chỉ 2 năm làm cả thế giới đổ tiền vào hàng tỷ đô la Mỹ kim để mua cổ phiếu.

Đã thế, cả thế giới lo lắng, Trung Quốc phải mở hầu bao cho chúa chổm vay tiếp. Và nước Mỹ lấy tiền vay tung ra tiêu dùng thõai mái với cái gọi là kích cầu(28) đúng bằng con số Trung Quốc cho vay. Nhưng, qua đó người dân Mỹ ý thức được rằng đã đến lúc họ phải biết tiết kiệm. Tiết kiệm để làm gương, tiết kiệm để yêu nước và tiết kiệm để dẩn đầu thế giới. Và người Mỹ vay của thế giới lúc 1usd ăn 1.1Euro. Khi họ trả lại món nợ này có thể 1usd chỉ còn ăn 0.6Euro. Ai lợi, ai lỗ trong cuộc vay trả này?

Tóm lại, cả thế giới còng lưng ra làm bằng mồ hôi, nước mắt và có thể cả máu dưới sự o ép của cuộc sống và có thể có cả chính quyền sở tại, để rồi chỉ trong vài tháng tất cả công sức đó bị biến thành bong bóng xà phòng khi người Mỹ suy thóai kinh tế. Thế thì, suy thóai kinh tế Mỹ là chủ động hay thụ động? Suy thóai để lấy lại vị trí dẫn đầu hay suy thóai để con rồng bẩn thỉu và nham hiểm vươn lên? Rồng vươn lên đâu không thấy. Tôi chỉ thấy Rồng và một số nước kể cả đồng minh của Mỹ đã họp kín để muốn lật đổ đồng đô la.(29)

Thế giới có thể làm ra nhiều tiền. Mỹ còn biết làm ra tiền giỏi hơn thế giời, đó là điều hiển nhiên mà ai cũng thấy. Nhưng ngòai ra Mỹ còn là kẻ biết lấy tiền từ trong túi của thế giới còn lại một cách hợp pháp. Về cách này có lẽ thế giới còn lại phải còn cắp cặp để học Mỹ dài dài. Và Mỹ còn dẫn đầu thế giới dài dài. Tất cả chỉ là thuyết nghi ngờ mà tôi tổng kết suốt 1 năm qua. Ai muốn hiểu sao thì hiểu."

Song có lẽ mất tiền nhiều nhất là các tham quan và chính quyền ở các nước đang phát triễn. Họ cho con đi du học. Con họ được các ông Trùm quan tâm, đến trường loppy và cho học bổng vào các trường tốt của nước Mỹ. Ở đó, con họ được học các ngành finance, economics ... Con họ nghe các thầy, các đàn anh rỉ tai đầu tư cổ phiếu. Thế là những cuộc chảy tiền về Mỹ cho con cái họ và chính phủ họ đầu tư. Cứ $1 vào Mỹ, FED in $1 cho chính phủ Mỹ phục vụ chiến tranh vùng Vịnh, cắt cái đầu ương ngạnh của Saddam Hudssein. Nước Mỹ có được giếng dầu có trữ lượng đứng hàng thứ 3 thế giới. Xong cuộc, của Secar cũng trả về Cesar khi các cổ cánh trở thành giấy lộn trong cuộc suy thoái 2007-2008! Không biết Trung Quốc mất cú này bao nhiêu, nhưng họ phải ngậm đắng, nuốt cay bơm thêm tiền những 800 tỷ USD cho Mỹ, mà phải năn nỉ để cho vay. Có phải vì hy vọng nước Mỹ sẽ vớt dùm những cổ cánh mà họ đầu tư tăng lên một tý để nuôi hy vọng là không mất trắng chăng?

Châu Âu, cựu lục địa thức tĩnh đầu tiên khi họ cấp tốc làm nên Viện tiền tệ Châu Âu(30) năm 1994. Biết bao trỡ lực để 1998 nó trở thành Ngân hàng trung ương Châu Âu(31) sau cuộc suy thoái 1997. Nó đẻ ra đồng tiền Euro để hòng làm đối trọng với đồng USD. Nhưng biết làm sao được? Đến hôm nay, đồng USD vẫn thống sói, dù nó có mất giá.

Và tôi cũng không biết các ngân hàng Thế giới, Quỹ tiền tệ thế giới là của ai, vì chưa nghiên cứu kỹ khi viết loạt bài này. Nhưng ở mỗi nơi chính phủ Mỹ có 17% cổ phần. Trong khi luật định của chúng là chỉ cần 15% veto (quyền phủ quyết) thì 2 tổ chức gọi là nhân đạo này sẽ không được phép cho vay. Ở đâu vay nhiều tiền của 2 tổ chức tài chính này, hầu như ở đó không chóng thì chày cũng có "chuyện lùm sùm". Khi thuận lợi người ta cần quyền biểu quyết, để dụ cừu non vào chuồng. Nhưng khi khó khăn quyền phủ quyết lại thường hay áp dụng để "xén lông cứu".


Ông chú Theodore Roosevelt, TT thứ 26 nước Mỹ yêu cầu Nelson Aldrich cải cách hệ thống tài chính Mỹ theo FED. Để rồi ông TT thứ 28 Thomas Woodrow Wilson ký dự luật thành lập FED. Đến ông cháu Franklin Delano Roosevelt(1933-1945)(32), TT thứ 32, người do hoàn cảnh lịch sử nên phải ngồi chiếc ghế TT nước Mỹ 4 nhiệm kỳ, đã cứu thoát các nhà tài phiệt khi ký thỏa thuận bản vị vàng - theo hiệp định Bretton Woods - cho đồng USD để lãnh đạo tài chính toàn cầu. Đến khi các cường quốc Đức và Nhật nổi lên sau thế chiến thứ II, Họ không đồng ý neo giá đồng tiền của họ với đô la. Năm 1971, người Mỹ đã xóa bảng vị vàng, thả nổi đồng đô la để lãnh đạo tài chính toàn cầu.Từ đó, $35 không còn bắt buộc chính phủ Mỹ và FED phải có 1oz vàng vào kho bạc liên bang mới được in tiền. Một lối thoát để phục vụ cho tính co giãn đồng đô la Mỹ tùy theo tình hình tác chiến của FED và nước Mỹ với các đối thủ khi cần thiết. Vàng đó không còn là bảo chứng cho đồng USD in ra thì họ làmn gì? Họ dùng để bán ra khi đồng USD mất giá thông qua IMF(33) với giá cao ngất ngưỡng với cái gọi là để bù đắp vào thâm hụt ngân sách để kiếm lời. Khi họ tung chiêu hồi mã thương, vàng sẽ hạ trỡ lại rồi họ sẽ mua vào. Có gì lãi hơn nhỉ?

Thế đấy, của Cesar phải trả lại Cesar!!! Những cuộc khủng khoảng như 2007-2008 là những cuộc thi "xén lông cừu" mà các nhà tài phiệt dùng để ám chỉ. Các chu kỳ suy thoái cứ thế tiếp diễn như một vòng tuần hoàn diễn đi, diễn lại. Ai chết cứ chết. Nước Mỹ và dân Mỹ cứ nợ ngày càng nhiều (tính đến 2009 số nợ của Mỹ lên đến 8,500 tỷ USD). Nhưng nước Mỹ vẫn là số 1 và các ông Trùm mãi là Trùm. Dù thế giới có cho rằng họ là con quái vật hydra ăn thịt người có những cái đầu. Chặt hết đầu này, nó mọc ra 2 đầu khác như trong thần thoại cổ Hy Lạp.

C. FED có vai trò gì với Mỹ và nhân loại?
Có lẽ đến đây, mọi người đã rõ? Dù là cái tên FED hay bất kỳ cái tên gì trước đó. Bản chất vấn đề nằm ở chỗ câu nói ban đầu mà tôi mượn của Meyer Rothschild: "Chỉ cần khống chế được quyền phát hành tiền tệ của một quốc gia, tôi sẽ không phụ thuộc bất cứ thứ pháp luật nào do ai đặt ra". Dòng họ Rothschild là dòng họ mà người ta bảo rằng: Bất cứ ai theo ngành tài chính tiền tệ mà không biết đến họ thì chẳng khác nào người lính không biết đến Napoleon, sinh viên ngành Vật lý không biết Albert Einstein là ai vậy(5).

Giai đọan đầu, chính phủ Mỹ và FED là hai đối thủ không thể cùng chung một bầu trời hít thở không khí trong lành của Tân Lục Địa. Ngày nay, chính phủ Mỹ biết đồng thuận sau 3 lần kinh nghiệm của các ông Andrew Jackson, Abraham Lincoln và John F. Kennedy. Họ từ đối thủ trỡ thành QUYỀN LỢI NHÓM cho những mưu toan vì mục tiêu một nước Mỹ đại ca và vì lợi ích các Ông Trùm. Cả hai như cậy phong lan gió bám vào đại thụ để cùng đón ánh bình minh mỗi sáng, hít thở bầu khí quyển rồi hút dưỡng chất của đất trời , vạn vật sống và vươn sức mạnh đến muôn phương. 

Chiến lược thâu tóm thế giới tài chính của gia tộc Rothschild lâu dài từ thế kỷ XVIII, thì chiến lược FED và nước Mỹ cũng không ngắn hơn cho thời đại toàn cầu. Càng là một toàn cầu hóa thì càng dễ dàng theo qui luật chiếc bình thông nhau trong kinh tế thì quyền năng nước Mỹ và các ông Trùm thông qua FED càng mạnh hơn lên.


Ai quan tâm vấn đề hãy tìm hểu thêm và góp ý bài viết những điều còn thiếu sót tôi xin cảm ơn,

Asia Clinic, 13h22' ngày 19/01/2010